Bài dự thi Búa Liềm vàng: Đổi mới công tác tổ chức, cán bộ – động lực nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và phát triển bền vững Bưu điện Việt Nam
Trong bối cảnh Bưu điện Việt Nam tiếp tục đổi mới mô hình tổ chức, nâng cao năng lực cạnh tranh và thích ứng với yêu cầu phát triển mới, công tác tổ chức, cán bộ và quản trị nguồn nhân lực cần chuyển mạnh từ tư duy quản lý hành chính sang tư duy kiến tạo, phát triển. Quán triệt tinh thần các văn kiện Hội nghị Trung ương 4 khóa XIV, đây không chỉ là nhiệm vụ của riêng cơ quan tham mưu về nhân sự, mà còn là yêu cầu xuyên suốt trong lãnh đạo, quản lý và tổ chức thực hiện nhiệm vụ chính trị, sản xuất kinh doanh của toàn Tổng công ty.
Đặt công tác cán bộ vào vị trí trung tâm của đổi mới
Các văn kiện được thông qua tại Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV tiếp tục nhấn mạnh yêu cầu đổi mới phương thức lãnh đạo, xây dựng đội ngũ cán bộ, tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng, giữ vững kỷ luật, kỷ cương và phát huy nguồn lực con người. Trong đó, Nghị quyết số 30-NQ/TW ngày 15/10/2026 về tiếp tục xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp và đổi mới căn bản, toàn diện công tác cán bộ; Kết luận số 105-KL/TW ngày 15/10/2026 về thu hút và trọng dụng nhân tài trong các ngành, lĩnh vực mũi nhọn đặt ra những định hướng trực tiếp đối với công tác tổ chức, nhân sự tại các cơ quan, doanh nghiệp.
Đối với Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (BĐVN), yêu cầu này có ý nghĩa thiết thực. BĐVN có mạng lưới rộng khắp, hoạt động trên nhiều lĩnh vực, địa bàn và nhóm dịch vụ; đồng thời đang đứng trước yêu cầu tiếp tục kiện toàn mô hình tổ chức, đổi mới quản trị, phát triển dịch vụ, nâng cao chất lượng phục vụ và hiệu quả sản xuất kinh doanh. Trong bối cảnh đó, tổ chức bộ máy phù hợp và đội ngũ cán bộ có năng lực thực tiễn là điều kiện quan trọng để chủ trương, chiến lược được chuyển hóa thành kết quả cụ thể.
Công tác cán bộ vì vậy không thể chỉ dừng ở việc thực hiện đầy đủ quy trình, thủ tục nhân sự. Điều quan trọng hơn là phải lựa chọn đúng người, bố trí đúng việc, giao đúng trách nhiệm và đánh giá bằng kết quả thực hiện nhiệm vụ. Mỗi quyết định về tổ chức, cán bộ cần xuất phát từ yêu cầu phát triển của đơn vị, từ năng lực thực tế của nhân sự và từ hiệu quả mà vị trí đó phải tạo ra
Từ tham mưu hành chính sang tham mưu chiến lược
Tinh thần đổi mới phương thức lãnh đạo và nâng cao hiệu lực tổ chức thực hiện đặt ra yêu cầu đối với BĐVN phải chuyển mạnh phương thức làm việc: từ xử lý công việc hành chính, nghiệp vụ đơn thuần sang tham mưu chủ động, có tầm nhìn và khả năng dự báo. Công tác nhân sự cần đi trước một bước, gắn với chiến lược phát triển, kế hoạch sản xuất kinh doanh, mô hình tổ chức và yêu cầu quản trị của Tổng công ty.
Muốn vậy, cần rà soát đồng bộ chức năng, nhiệm vụ, cơ cấu tổ chức, vị trí việc làm và cơ cấu lao động; làm rõ trách nhiệm, thẩm quyền, mối quan hệ phối hợp giữa các cấp, các đơn vị. Việc sắp xếp tổ chức phải đi đôi với đánh giá hiệu quả sau sắp xếp, khắc phục tình trạng chồng chéo, thiếu rõ ràng hoặc chưa tương xứng giữa nhiệm vụ được giao và nguồn lực thực hiện.
Cùng với đó, các quy định, quy chế, quy trình về tổ chức, cán bộ, lao động, tiền lương, tuyển dụng và đào tạo cần tiếp tục được rà soát, hoàn thiện theo hướng thống nhất, minh bạch, rõ trách nhiệm và có thể kiểm tra, đánh giá. Chất lượng tham mưu không chỉ thể hiện ở hồ sơ đúng quy định, đúng thời hạn mà còn ở khả năng nhận diện vấn đề, đề xuất giải pháp khả thi và theo dõi đến cùng kết quả thực hiện.
Xây dựng đội ngũ cán bộ từ đánh giá thực chất và phát triển nguồn kế cận
Một trong những yêu cầu cốt lõi của Nghị quyết số 30-NQ/TW là tiếp tục đổi mới căn bản, toàn diện công tác cán bộ. Vận dụng vào thực tiễn BĐVN, trước hết cần đánh giá đúng thực trạng đội ngũ lãnh đạo, quản lý tại các đơn vị hạch toán phụ thuộc và Khối cơ quan Tổng công ty. Việc rà soát phải nhìn nhận đầy đủ cả số lượng, cơ cấu, độ tuổi, trình độ, kinh nghiệm, năng lực thực tế, mức độ đáp ứng tiêu chuẩn chức danh và khả năng thích ứng với mô hình tổ chức mới.
Đánh giá cán bộ cần khắc phục biểu hiện nể nang, cào bằng hoặc quá phụ thuộc vào bằng cấp, thâm niên. Phẩm chất chính trị, đạo đức, ý thức kỷ luật vẫn là nền tảng; đồng thời phải coi trọng năng lực chuyên môn, năng lực quản trị, tinh thần đổi mới, khả năng phối hợp và đặc biệt là kết quả thực hiện nhiệm vụ. Đối với cán bộ quản lý tại đơn vị, kết quả cần được xem xét gắn với chất lượng điều hành, hiệu quả sử dụng nguồn lực, năng suất lao động, chất lượng dịch vụ và kết quả sản xuất kinh doanh.
Công tác quy hoạch cũng cần chuyển từ tư duy lập danh sách nguồn sang phát triển nguồn cán bộ có mục tiêu và lộ trình cụ thể. Với từng nhân sự trong diện quy hoạch, cần xác định chức danh dự kiến, năng lực còn thiếu, nội dung cần đào tạo, môi trường trải nghiệm, nhiệm vụ thử thách và tiêu chí đánh giá. Quy hoạch chỉ thực sự có ý nghĩa khi gắn chặt với đào tạo, luân chuyển, bố trí và sử dụng; cán bộ nguồn phải được giao việc, được kiểm chứng qua thực tiễn và được đánh giá định kỳ về mức độ trưởng thành.
Đối với BĐVN, cần quan tâm xây dựng đội ngũ kế cận cho các vị trí quản lý trọng yếu, nhất là những vị trí trực tiếp điều hành kinh doanh, vận hành mạng lưới và triển khai các lĩnh vực dịch vụ mới. Việc luân chuyển, điều động, giao nhiệm vụ tại địa bàn hoặc lĩnh vực có yêu cầu cao cần được xem là phương thức rèn luyện, thử thách và đánh giá năng lực, không đơn thuần là thay đổi vị trí công tác.
Thu hút và trọng dụng nhân tài phải bắt đầu từ nhu cầu thực tiễn
Kết luận số 105-KL/TW đặt ra yêu cầu chủ động thu hút, trọng dụng nhân tài trong các ngành, lĩnh vực mũi nhọn. Với BĐVN, thu hút nhân tài cần được triển khai có trọng tâm, xuất phát từ chiến lược phát triển và những năng lực còn thiếu trong tổ chức. Các lĩnh vực cần quan tâm gồm công nghệ thông tin, chuyển đổi số, dữ liệu, thương mại điện tử, logistics, quản trị chuỗi cung ứng, dịch vụ tài chính bưu chính, phát triển sản phẩm và các dịch vụ mới
Thu hút nhân tài không nên hiểu đơn giản là tuyển người có thành tích hoặc bằng cấp nổi bật. Cần xác định rõ vị trí cần tuyển, bài toán cần giải quyết, năng lực và sản phẩm đầu ra mong đợi. Phương thức tuyển chọn cần chú trọng năng lực thực chất, kinh nghiệm, khả năng thích ứng và tiềm năng phát triển; kết hợp phát hiện, bồi dưỡng nhân lực nội bộ với mở rộng nguồn tuyển dụng từ bên ngoài.
Quan trọng hơn, tuyển được người giỏi mới là bước đầu. Tổng công ty cần bố trí đúng vị trí, giao nhiệm vụ phù hợp, tạo môi trường làm việc khuyến khích sáng tạo và có cơ chế đánh giá, ghi nhận, đãi ngộ tương xứng trong khuôn khổ quy định và khả năng nguồn lực. Nhân tài chỉ có thể phát huy khi được trao cơ hội, được tin tưởng, được làm việc trong môi trường chuyên nghiệp và được đánh giá bằng giá trị đóng góp.
Đổi mới quản trị lao động, tiền lương và đào tạo cũng cần hướng tới mục tiêu đó. Việc bố trí, sử dụng lao động phải gắn với vị trí việc làm, khối lượng và chất lượng công việc; chính sách tiền lương cần từng bước gắn với năng suất, hiệu quả và mức độ đóng góp. Đào tạo phải xuất phát từ khoảng cách năng lực, ưu tiên những lĩnh vực và nhóm nhân lực có tác động trực tiếp đến mục tiêu phát triển của Tổng công ty, tránh dàn trải, hình thức.
Kỷ luật, trách nhiệm và chất lượng tham mưu – nền tảng của niềm tin
Đổi mới công tác cán bộ phải đi liền với tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng và kiểm soát quyền lực. Các quy định về trách nhiệm đảng viên, kiểm tra, giám sát và kỷ luật của Đảng cần được quán triệt, thực hiện nghiêm túc. Trong lĩnh vực tổ chức, nhân sự – lĩnh vực liên quan trực tiếp đến con người, hồ sơ và các quyết định quan trọng – yêu cầu về nguyên tắc, tính khách quan, công tâm, bảo mật thông tin và tuân thủ thẩm quyền càng phải được đặt lên hàng đầu.
Mỗi cán bộ, đảng viên làm công tác tổ chức, nhân sự phải có bản lĩnh, giữ vững nguyên tắc, không để tình cảm cá nhân, quan hệ hoặc tác động không đúng quy định chi phối việc tham mưu. Phải chủ động phòng ngừa biểu hiện cục bộ, khép kín, lợi ích nhóm, nể nang, né tránh; thực hiện đúng quy trình, lưu trữ và quản lý hồ sơ theo quy định. Cán bộ lãnh đạo, quản lý cần nêu gương trong tác phong, tinh thần trách nhiệm, ý thức kỷ luật và chất lượng giải quyết công việc.
Đồng thời, đội ngũ làm công tác tổ chức, nhân sự phải không ngừng nâng cao trình độ chuyên môn, hiểu biết thực tiễn hoạt động của Bưu điện, năng lực phân tích dữ liệu, dự báo nhu cầu nhân lực và tham mưu chính sách. Người làm công tác nhân sự không thể chỉ nắm quy định mà còn phải hiểu hoạt động kinh doanh, vận hành, tài chính, công nghệ và những khó khăn cụ thể tại đơn vị để đề xuất giải pháp sát thực tế.
Biến chủ trương thành chuyển biến cụ thể
Từ tinh thần các văn kiện Hội nghị Trung ương 4 khóa XIV, Ban Tổ chức Nhân sự xác định trọng tâm thời gian tới là: nâng cao chất lượng tham mưu về tổ chức bộ máy; rà soát, đánh giá thực chất đội ngũ cán bộ quản lý; xây dựng chương trình phát triển nguồn cán bộ kế cận có lộ trình huấn luyện và trải nghiệm; đổi mới đánh giá, quy hoạch, bổ nhiệm và sử dụng cán bộ; chủ động thu hút, trọng dụng nhân lực chất lượng cao; hoàn thiện quản trị lao động, tiền lương, đào tạo và ứng dụng dữ liệu trong quản trị nhân lực.
Để các nhiệm vụ này đi vào thực chất, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa Ban Tổ chức Nhân sự với các ban, trung tâm và đơn vị trực thuộc. Mỗi đơn vị phải chủ động rà soát nhu cầu tổ chức, nhân lực, chất lượng đội ngũ và yêu cầu phát triển; người đứng đầu chịu trách nhiệm về công tác cán bộ, sử dụng lao động và kết quả thực hiện nhiệm vụ. Ban Tổ chức Nhân sự giữ vai trò đầu mối tham mưu, hướng dẫn, kiểm tra, tổng hợp và đề xuất giải pháp; đồng thời phải chịu trách nhiệm về chất lượng, tính khả thi và hiệu quả của sản phẩm tham mưu.
Điều quan trọng nhất là phải đo lường được chuyển biến: tổ chức bộ máy rõ hơn, cán bộ được lựa chọn và bố trí phù hợp hơn, nguồn kế cận trưởng thành qua thực tiễn, nhân lực chất lượng cao được thu hút và phát huy, năng suất và chất lượng công việc được cải thiện. Đó cũng là thước đo thiết thực đối với việc học tập, quán triệt và triển khai các nghị quyết, kết luận của Đảng.
Đổi mới công tác tổ chức, cán bộ và phát triển nguồn nhân lực không phải là nhiệm vụ riêng của một ban chuyên môn, mà là trách nhiệm của cả hệ thống lãnh đạo, quản lý và từng cán bộ, đảng viên trong BĐVN. Với tinh thần chủ động, trách nhiệm, công tâm và đổi mới, Tổng công ty quyết tâm cụ thể hóa các chủ trương của Trung ương thành những giải pháp phù hợp thực tiễn, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ, người lao động có chất lượng, nâng cao năng lực quản trị và tạo nền tảng để BĐVN phát triển hiệu quả, bền vững trong giai đoạn mới.
- Tác giả: Nguyễn Thị Mỹ Hạnh
- Chức vụ, đơn vị công tác: Trưởng phòng Tổ chức cán bộ, Ban TCNS, BĐVN