Bài dự thi: Việc xây dựng bộ máy tinh gọn, vận hành thống nhất và nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo động lực tăng trưởng mới cho Bưu điện Việt Nam

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, yêu cầu đặt ra đối với các doanh nghiệp nhà nước không chỉ là duy trì vai trò chủ lực trong những lĩnh vực then chốt, mà còn phải đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động, tăng cường năng lực cạnh tranh và thích ứng linh hoạt với những biến động của thị trường. Đối với Bưu điện Việt Nam, một doanh nghiệp có truyền thống lịch sử lâu đời, giữ vai trò quan trọng trong bảo đảm thông tin, logistics và dịch vụ công, việc xây dựng bộ máy tinh gọn, vận hành thống nhất chính là yêu cầu tất yếu, đồng thời là giải pháp căn cơ nhằm tạo động lực tăng trưởng mới, bền vững.

1. Tính tất yếu của việc xây dựng bộ máy tinh gọn, vận hành thống nhất

Thực tiễn phát triển cho thấy, mô hình tổ chức cồng kềnh, chồng chéo chức năng, phân tán nguồn lực sẽ làm giảm hiệu quả điều hành, kéo dài thời gian xử lý công việc, gia tăng chi phí và hạn chế khả năng cạnh tranh. Trong khi đó, yêu cầu của nền kinh tế số đòi hỏi các tổ chức phải có cơ cấu linh hoạt, phản ứng nhanh, vận hành thông suốt từ trung ương đến cơ sở.

Đối với Bưu điện Việt Nam, mạng lưới rộng khắp cả nước là lợi thế đặc biệt, nhưng cũng đặt ra yêu cầu rất cao về quản trị thống nhất. Nếu không có cơ chế điều hành đồng bộ, rõ ràng, rất dễ dẫn đến tình trạng “cát cứ”, thiếu liên thông, làm suy giảm hiệu quả chung của toàn hệ thống.

Do đó, xây dựng bộ máy tinh gọn không chỉ là yêu cầu về tổ chức, mà còn là yêu cầu về tư duy quản trị hiện đại, nhằm nâng cao năng lực điều hành, tối ưu hóa nguồn lực và tạo nền tảng cho đổi mới sáng tạo.

2. Xây dựng bộ máy tinh gọn gắn với đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng

Việc tinh gọn bộ máy phải đặt dưới sự lãnh đạo toàn diện của tổ chức Đảng, bảo đảm đúng định hướng chính trị, phù hợp với chủ trương của Đảng về sắp xếp tổ chức bộ máy “tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả”.

Trước hết, cần tiếp tục rà soát, sắp xếp lại các đơn vị, phòng ban theo hướng giảm đầu mối trung gian, xác định rõ chức năng, nhiệm vụ, tránh chồng chéo, trùng lặp. Việc phân cấp, phân quyền cần đi đôi với kiểm tra, giám sát, bảo đảm quyền hạn đi liền với trách nhiệm.

Cùng với đó, đổi mới phương thức lãnh đạo của cấp ủy theo hướng sâu sát, thực chất, lấy hiệu quả công việc làm thước đo. Mỗi cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu, phải thực sự nêu gương, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, góp phần tạo chuyển biến rõ nét trong tổ chức thực hiện.

3. Vận hành thống nhất - điều kiện quyết định nâng cao hiệu quả hệ thống

Tinh gọn bộ máy chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi đi liền với vận hành thống nhất. Điều này đòi hỏi phải xây dựng cơ chế quản trị đồng bộ, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong điều hành.

Cần thiết lập hệ thống quản lý tập trung, minh bạch dữ liệu, bảo đảm thông tin được cập nhật kịp thời, chính xác, phục vụ hiệu quả công tác chỉ đạo, điều hành. Các quy trình nghiệp vụ phải được chuẩn hóa, số hóa, hạn chế tối đa thủ công, giảm thời gian và chi phí.

Bên cạnh đó, xây dựng văn hóa phối hợp trong toàn hệ thống là yếu tố quan trọng. Mỗi đơn vị, mỗi cá nhân phải nhận thức rõ vai trò trong chuỗi giá trị chung, chủ động phối hợp, chia sẻ thông tin, cùng hướng tới mục tiêu chung của toàn doanh nghiệp.

4. Nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh mới

Trong điều kiện cạnh tranh ngày càng gay gắt, Bưu điện Việt Nam không chỉ cạnh tranh với các doanh nghiệp trong nước mà còn với các tập đoàn quốc tế có tiềm lực mạnh. Do đó, việc nâng cao năng lực cạnh tranh phải được thực hiện đồng bộ trên nhiều phương diện.

Trước hết là nâng cao chất lượng dịch vụ, lấy khách hàng làm trung tâm. Mọi hoạt động cải tổ bộ máy, đổi mới quản trị đều phải hướng tới mục tiêu nâng cao trải nghiệm khách hàng.

Thứ hai, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt là đội ngũ có năng lực số, tư duy đổi mới sáng tạo. Con người chính là yếu tố quyết định thành công của mọi cải cách.

Thứ ba, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số toàn diện trong các lĩnh vực bưu chính, logistics, tài chính bưu chính và dịch vụ công, tạo ra lợi thế cạnh tranh khác biệt.

5. Tạo động lực tăng trưởng mới từ đổi mới mô hình tổ chức và quản trị

Việc xây dựng bộ máy tinh gọn, vận hành thống nhất không chỉ nhằm khắc phục hạn chế hiện tại mà còn mở ra không gian phát triển mới. Khi bộ máy được tổ chức hợp lý, nguồn lực được phân bổ hiệu quả, doanh nghiệp sẽ có điều kiện tập trung đầu tư vào các lĩnh vực trọng điểm, các dịch vụ có giá trị gia tăng cao.

Đồng thời, đây cũng là tiền đề để hình thành các mô hình kinh doanh mới, thích ứng với xu hướng của nền kinh tế số, như logistics thông minh, thương mại điện tử, dịch vụ số và các nền tảng tích hợp.

Quan trọng hơn, quá trình này góp phần củng cố niềm tin của người lao động, tạo động lực cống hiến, gắn bó với doanh nghiệp, từ đó hình thành sức mạnh nội sinh bền vững.

6. Liên hệ thực tiễn tại Đảng bộ Công ty Vận chuyển và Kho vận Bưu điện

Quán triệt chủ trương của Đảng về xây dựng bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, Đảng bộ Công ty Vận chuyển và Kho vận Bưu điện đã chủ động triển khai các giải pháp gắn với đặc thù lĩnh vực khai thác, vận chuyển.

Hiện nay, Đảng bộ Công ty có 07 chi bộ với 197 đảng viên; bộ máy điều hành gồm 01 Giám đốc, 03 Phó Giám đốc, tổ chức thành 10 đơn vị trực thuộc (04 phòng chức năng, 06 trung tâm khu vực). Tổng số lao động 1.586 người (tháng 3/2026), Công đoàn quản lý 1.261 đoàn viên, Đoàn Thanh niên có 277 đoàn viên.

Đảng viên Chi bộ Văn phòng Công ty dự Hội nghị nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIV vào ngày 13/4/2026 tại Trụ sở Công ty, số 1 Chu Văn An, Hà Đông, Hà Nội

Thực hiện chủ trương tinh gọn, Công ty đã rà soát, sắp xếp tổ chức theo hướng giảm đầu mối trung gian, rõ chức năng, nhiệm vụ, tăng tính tự chủ, gắn phân cấp với trách nhiệm, qua đó nâng cao hiệu lực, hiệu quả điều hành.

Đảng ủy Công ty lãnh đạo đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong quản trị và tổ chức sản xuất; từng bước số hóa điều hành vận chuyển, quản lý mạng lưới, kiểm soát chất lượng dịch vụ, góp phần nâng cao năng suất lao động, kết quả, thu nhập bình quân năm 2025 đạt 10,72 triệu đồng/người/tháng, tăng 6% so với năm 2024; hướng tới mục tiêu năm 2026 đạt 131,54 triệu đồng/người/năm. Thu nhập bình quân năm 2026 đạt 11,8 triệu đồng/người/tháng, tăng 10% so với năm 2025.

Trong phong trào thi đua, năm 2025 có 55 sáng kiến (165 người tham gia), 04 sáng kiến gửi Tổng công ty; đề nghị khen thưởng 08 tập thể, 174 cá nhân (315 triệu đồng); khen thưởng nội bộ 47 tập thể, 1.155 cá nhân (khoảng 974 triệu đồng). Các phong trào thi đua tiếp tục được duy trì, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ.

Công ty đồng thời chú trọng chăm lo đời sống người lao động; riêng chương trình “Bữa cơm Công đoàn” hỗ trợ gần 197,7 triệu đồng cho 1.548 lượt người lao động, góp phần xây dựng môi trường làm việc đoàn kết, ổn định.

Bên cạnh kết quả đạt được, vẫn còn hạn chế như: chuẩn hóa quy trình chưa đồng bộ; năng lực số của một bộ phận người lao động còn hạn chế; phối hợp giữa một số đơn vị chưa thật sự nhịp nhàng.

Thời gian tới, Đảng bộ Công ty tiếp tục đẩy mạnh việc quản trị, tăng cường chuyển đổi số, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, xây dựng văn hóa doanh nghiệp, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh, tạo động lực tăng trưởng mới.

Xây dựng bộ máy tinh gọn, vận hành thống nhất là yêu cầu cấp thiết và là giải pháp chiến lược đối với Bưu điện Việt Nam trong giai đoạn hiện nay. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, với quyết tâm chính trị cao, sự đồng thuận của toàn thể cán bộ, đảng viên và người lao động, Bưu điện Việt Nam hoàn toàn có thể tạo ra bước chuyển mạnh mẽ, nâng cao năng lực cạnh tranh, mở ra những động lực tăng trưởng mới, góp phần thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và khẳng định vai trò chủ lực của doanh nghiệp nhà nước trong thời kỳ mới.

- Tác giả: Trần Văn Quý

- Chức vụ, đơn vị công tác: Phó Tổng Giám đốc Công ty Vận chuyển và Kho vận Bưu điện, Tổng công ty Bưu điện Việt Nam.